PB L 163 van 20230628, blz. 4

Uitvoeringsverordening (EU) 2023/1317 van de Commissie van 28 juni 2023 betreffende een tijdelijke afwijking van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 wat betreft bepaalde maatregelen om de marktverstoring in de wijnsector te verhelpen

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 december 2013 tot vaststelling van een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten en tot intrekking van de Verordeningen (EEG) nr. 922/72, (EEG) nr. 234/79, (EG) nr. 1037/2001 en (EG) nr. 1234/2007 van de Raad1, en met name artikel 54, punten a) en e),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) De huidige economische situatie, die wordt gekenmerkt door hoge productiekosten voor de landbouw en hogere kosten van levensonderhoud, heeft aanzienlijke negatieve gevolgen voor de wijnmarkt in verschillende lidstaten. De wereldwijde inflatie en de daarmee gepaard gaande daling van de koopkracht van de consument verergeren de algemene trend van dalende wijnconsumptie in de Unie alleen maar verder. De wijnboeren ondervinden dus toenemende problemen voor de komende oogst: accumulatie van wijnvoorraden, verminderde consumptie, inkomensverlies en verkoopproblemen. Tegen deze achtergrond is het noodzakelijk geworden dat de Commissie verschillende uitzonderlijke marktmaatregelen neemt om de huidige onevenwichtige situatie op de wijnmarkt aan te pakken en tijdig te reageren voordat deze verslechtert. De beoogde maatregelen omvatten onder meer de mogelijkheid om in afwijking van artikel 43 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 crisisdistillatie te financieren in het kader van de nationale steunprogramma’s voor wijn, alsook enkele aanpassingen met betrekking tot de andere subsidiabele maatregelen die overeenkomstig dat artikel in het kader van de programma’s worden gefinancierd.

(2) Om de lidstaten in staat te stellen de bovengenoemde crisismaatregelen onmiddellijk uit te voeren, moet voor het begrotingsjaar 2023 worden afgeweken van diverse bepalingen van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 van de Commissie2 die betrekking hebben op de uitvoering van de nationale steunprogramma’s in de wijnsector.

(3) In artikel 2, lid 1, van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 is bepaald dat wijzigingen in de toepasselijke steunprogramma’s, als bedoeld in artikel 41, lid 5, van Verordening (EU) nr. 1308/2013, ten hoogste tweemaal per begrotingsjaar mogen worden ingediend. Aangezien de huidige nationale steunprogramma’s voor wijn slechts tot en met 15 oktober 2023 van toepassing zijn, zoals bepaald in artikel 5, lid 7, van Verordening (EU) 2021/2117 van het Europees Parlement en de Raad3, is het, om de lidstaten in staat te stellen hun nationale steunprogramma’s snel aan te passen om redenen die verband houden met de huidige onevenwichtige situatie op de wijnmarkt, passend hen toe te staan om meer dan tweemaal per begrotingsjaar wijzigingen in hun programma’s in te dienen, op voorwaarde dat dit vóór 15 oktober 2023 gebeurt. De lidstaten moeten snel op de onstabiele marktomstandigheden kunnen reageren en wijzigingen in hun programma zo vroeg en zo vaak kunnen indienen als nodig wordt geacht. Door die flexibiliteit zouden de lidstaten de reeds bestaande maatregelen kunnen optimaliseren, het aantal interventies kunnen verhogen en vaker aanpassingen kunnen aanbrengen in het licht van de marktsituatie. Door deze grotere flexibiliteit zouden marktdeelnemers, inclusief nieuwkomers, meer mogelijkheden hebben om steun aan te vragen. Daarom moet van artikel 2, lid 1, van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 worden afgeweken om wijzigingen in de nationale steunprogramma’s toe te staan wanneer dat in het begrotingsjaar 2023 nodig is.

(4) Gezien de bestaande marktsituatie en om het risico te verminderen dat deze na de komende wijnoogst blijft voortduren, treft de Commissie bovendien uitzonderlijke maatregelen, onder meer om de lidstaten in staat te stellen deze zomer in het kader van hun steunprogramma’s voor wijn meer gebruik te maken van de maatregel groen oogsten. Daartoe is het van belang de lidstaten flexibiliteit te bieden met betrekking tot de termijnen voor de uitvoering van de maatregel groen oogsten. Ten eerste moeten de termijn voor de indiening van steunaanvragen voor groen oogsten en de termijn voor de uitvoering van groen oogsten, zoals vastgesteld in artikel 8, punt b), respectievelijk artikel 8, punt d), van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150, voor het begrotingsjaar 2023 worden verlengd, met dien verstande dat het groen oogsten moet worden uitgevoerd vóór de normale oogsttijd, die wordt bepaald op basis van het desbetreffende rijpingsstadium volgens Baggiolini. Dit moet de producenten extra tijd geven om die activiteiten aan te vragen en uit te voeren. Ten tweede lijkt het, gezien de huidige marktontwikkelingen en de toenemende wijnoverschotten die daaruit resulteren, niet relevant om van de lidstaten een specifieke motivering voor de aanvraag voor groen oogsten te verlangen. Het is daarom passend om van artikel 8, punt c), van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 af te wijken en om voor het begrotingsjaar 2023 tijdelijk de vereiste op te schorten dat lidstaten een analyse van de verwachte marktsituatie moeten opstellen ter rechtvaardiging van groen oogsten om het marktevenwicht te herstellen en een crisis te voorkomen.

(5) Als gevolg van de flexibiliteit die de lidstaten krijgen met betrekking tot de termijnen voor de uitvoering van de maatregel groen oogsten, moet bovendien worden afgeweken van artikel 43, lid 3, van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 om de termijn aan te passen die in die bepaling is vastgesteld voor de controle, door de bevoegde autoriteiten, van de uitvoering van het groen oogsten. Daarom moeten die controles in het begrotingsjaar 2023 uiterlijk op 15 september 2023 plaatsvinden en moeten ze in elk geval zijn afgerond tegen de normale oogsttijd (fase N op de schaal van Baggiolini, fase 89 op de BBCH-schaal).

(6) Gezien de noodzaak om onmiddellijk actie te ondernemen, moet deze verordening in werking treden op de dag van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

(7) De in deze verordening vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het Comité voor de gemeenschappelijke ordening van de landbouwmarkten,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1 - Afwijkingen van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150

1.
In afwijking van artikel 2, lid 1, van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 kunnen de lidstaten, telkens wanneer dat in de loop van het begrotingsjaar 2023 nodig is, maar uiterlijk op 15 oktober 2023, in hun nationale steunprogramma’s voor de wijnsector wijzigingen aanbrengen als bedoeld in artikel 41, lid 5, van Verordening (EU) nr. 1308/2013.
2.

In afwijking van artikel 8 van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 kunnen de lidstaten gedurende het begrotingsjaar 2023:

  1. a) de in punt b) van dat artikel bedoelde uiterste datum voor de indiening van steunaanvragen voor groen oogsten vaststellen tussen 15 april en 31 juli;
  2. b) ervoor kiezen geen in punt c) van dat artikel bedoelde analyse van de verwachte marktsituatie ter rechtvaardiging van groen oogsten op te stellen;
  3. c) in afwijking van punt d) van dat artikel, uiterlijk op 15 juli vaststellen wanneer het groen oogsten overeenkomstig artikel 47, lid 1, van Verordening (EU) nr. 1308/2013 op zijn laatst moet worden uitgevoerd, met dien verstande dat die uiterste datum moet vallen na de in punt a) van dit lid vastgestelde uiterste datum voor de indiening van steunaanvragen voor groen oogsten. Deze uiterste datum wordt vastgesteld vóór de normale oogsttijd (fase N op de schaal van Baggiolini, fase 89 op de BBCH-schaal) op elk areaal.
3.
In afwijking van artikel 43, lid 3, van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 moeten alle controles op groen oogsten in het begrotingsjaar 2023 uiterlijk op 15 september 2023 plaatsvinden en in elk geval op elk areaal zijn afgerond tegen de normale oogsttijd (fase N op de schaal van Baggiolini, fase 89 op de BBCH-schaal).

Artikel 2 - Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de dag van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, 28 juni 2023.

Voor de Commissie

De voorzitter

Ursula von der Leyen


  1. PB L 347 van 20.12.2013, blz. 671.

    (terug)
  2. Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1150 van de Commissie van 15 april 2016 tot vaststelling van uitvoeringsbepalingen voor Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad, wat de nationale steunprogramma’s in de wijnsector betreft (PB L 190 van 15.7.2016, blz. 23).

    (terug)
  3. Verordening (EU) 2021/2117 van het Europees Parlement en de Raad van 2 december 2021 tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 1308/2013 tot vaststelling van een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten, (EU) nr. 1151/2012 inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen, (EU) nr. 251/2014 inzake de definitie, de aanduiding, de aanbiedingsvorm, de etikettering en de bescherming van geografische aanduidingen van gearomatiseerde wijnbouwproducten en (EU) nr. 228/2013 houdende specifieke maatregelen op landbouwgebied ten behoeve van de ultraperifere gebieden van de Unie (PB L 435 van 6.12.2021, blz. 262).

    (terug)